Bez dochodu podstawowego się nie obejdzie

Rafał Woś

Państwo dobrobytu to maszyna zdolna poważnie zahamować nierówności ekonomiczne. Ale ta maszyna działa dziś na mocno zwolnionych obrotach. Ożywić ją może tylko dochód podstawowy. Niekoniecznie bezwarunkowy.

Zmierzamy do końca pogłębionego czytania „Nierówności” Anthony’ego Atkinsona. Tym czytelnikom, którzy włączyli się dopiero w tym odcinku, zaleca się nadgonienie poprzednich siedmiu części (cykl na blogu autora).

Atkinsonowski obraz imponuje bowiem naprawdę dopiero wówczas, gdy zobaczyć go w całości. Tych, którzy zaś czytają już od pewnego czasu, proponuję dziś krytyczne spojrzenie na koncepcję współczesnego państwa dobrobytu. Zwłaszcza w bogatych krajach zachodnich.

Najczęściej mówimy „socjał” i wrzucamy do jednego worka wszystko, co się zdarzyło między Bismarckiem a współczesnością. Tymczasem nawet najnowsza historia państwa dobrobytu (choćby ta po II wojnie światowej) może zostać podzielona na kilka kluczowych faz. Czytaj dalej Bez dochodu podstawowego się nie obejdzie

Gospodarka i finanse

System gospodarczy i finansowy od samych podstaw kształtuje relacje społeczne i jakość naszego życia. Istotą procesu wspólnego gospodarowania jest wytwarzanie dóbr i usług, zapewniających zaspokojenie potrzeb społeczeństwa. Gospodarka to także zasady kierujące ich dystrybucją, redystrybucją, sferą pracy i wymiany. W wyniku działania przyjętych prawem i bezprawiem zasad nasze życie regulowane jest także przez system pieniężny – finanse.

Nie można nie zauważyć, że gospodarka i system finanse wiążą się ze wszystkimi ważnymi sferami naszego życia. Stanowią nie tylko o jakości naszego życia, ale także decydują o relacjach pomiędzy ludźmi – relacjach społecznych – tworzeniu się klas, warstw i środowisk społecznych.

System gospodarczy i finansowy – w tym przypadku tzw. „kapitalizm wolnorynkowy” – przybrał w ostatnich dziesięcioleciach szczególnie ekstremalną formę neoliberalizmu. Jego skutkami są narastające lawinowo nierówności społeczne w świecie i w ramach społeczeństw tzw. „państw demokratycznych”, dominacja dysponentów kapitału nad demokratycznymi sposobami sprawowania władzy ekonomicznej.

Pozbawiony wad model gospodarowania prawdopodobnie nie jest możliwy. Ale to właśnie oznacza, że budując WIZJĘ V Rzeczpospolitej – Polski fair, powinniśmy poszukiwać rozwiązań, które byłyby najlepszym przybliżeniem do ideału. Wyciągając wnioski z publikowanych na naszej stronie tekstów i nadesłanych do tej pory komentarzy wyłoniliśmy następujące propozycje programowe dla V RP – Polski fair.

(Niektóre z propozycji mają charakter alternatywny lub nie są jeszcze dostatecznie zdefiniowane. Mamy nadzieję, że w toku dalszej dyskusji uda się nam wybrać najwłaściwsze konkretne rozwiązania.)

Czytaj dalej Gospodarka i finanse